SỰ TRỖI DẬY CỦA 4PL
Lead Logistics Provider hay còn gọi là Nhà cung dịch vụ logistics thứ 4-là nhà cung cấp dịch vụ giám sát và quản lý các nhà cung cấp dịch vụ logistics khác-hay ta còn có thể gọi là tổng thầu trong thế giới của dịch vụ logistics. Bạn không nhất thiết phải cần một 4PL, nhưng khi hoạt động logistics của bạn đã trở nên quá phức tạp hoặc tốn kém hoặc cần cắt bỏ khối dư thừa không phải là năng lực cốt lõi (non core-competency), thì vai trò của một 4PL sẽ là giải pháp tốt nhất dựa trên năng lực và kinh nghiệm chuyên sâu và độc nhất của mình. Và khi mà các công ty đang vật lộn để tìm ra sự cân bằng về tài chính trong thời suy thoái, thì cũng là thời cơ các giá trị tổng hợp mà 4PL có thể đem lại.
Trong thế giới có quá nhiều hạn chế như hiện nay, thì các quản trị cấp cao đã ngày càng để mắt kỹ hơn đến các hoạt động chuỗi cung ứng như là một trong những động lực chính của doanh nghiệp, chủ hàng chuyển hướng đến các 4PL để tìm những cách tiếp cận sáng tạo hơn giúp họ hoàn thành mục tiêu dài hạn của mình.
Tối ưu hóa chuỗi cung ứng là một trong những bước cơ bản phổ biến đầu tiên, nhưng những giá trị tiếp theo cũng không kém phần quan trọng là quản lý mối quản lý và hạ tầng cơ sở, tiêu chuẩn hóa hệ thống đo lường, thúc đẩy sự đổi mới bằng việc áp dụng các best practices. Theo Eric Bond, chủ tịch của Mach 1 Global Service thì “4PL thuần túy mang ý nghĩa cộng tác”. Có hàng triệu ý tưởng vĩ đại đã bị lãng phí trên các bản Powerpoint thuyết trình của các nhà tư vấn bởi lẽ công ty quá bận rộn để phân tích nó kỹ hơn hay giả hoặc họ chẳng có tài lực để làm điều ấy. Tuy nhiên, 4PL sẽ có khả năng xác định ý tưởng nào hiệu quả nhất và thực thi nó.
Mặc dù 4PL có thể làm tăng thêm tầng hoạt động nữa vào mô hình kinh doanh của một tổ chức, nhưng các khách hàng đều cho rằng điều này cũng đáng để đổi lại sự tiết kiệm chi phí và hiệu năng.
Diebold Incorporated đã cần một công ty 4PL như thế khi mở rộng và phát triển các sản phẩm như máy ATMs, két sắt, hệ thống an ninh trong lĩnh vực ngân hàng vài năm trước đây. Chris Kushmaul , giám đốc logistics toàn cầu cho biết “ Chúng tôi đã mở rộng rất nhanh đến hơn 60 quốc gia nhưng có vẻ như chuỗi cung ứng thì không được tối ưu hóa cho lắm”. Mà đáng chú ý là logistics không theo kịp sự mở rộng ấy.
Ban đầu Diebold thuê nhiều 3PL cho mình. Nhưng số lượng mối quan hệ mà họ có thể quản lý trong một căn phòng chỉ có ba người thì quả là bất khả. Cuối cùng, Diebold hợp đồng với Menlo Logistics để công ty này đóng vai trò như một Lead Logistics Provider hay còn gọi là 4PL. Với thỏa thuận đạt được Diebold đã tận dụng được hệ thống, kỹ năng, kinh nghiệm và tốc độ của Menlo trong việc quản lý các 3PL của mình. Một lợi ích khác nữa, mà theo Kushmaul là 4PL có nhiều nguồn lực và mối dây liên hệ giúp họ có thể chọn ra những nhà cung cấp giao nhận vận tải với giá tốt hơn.
Những trải nghiệm của Diebold cũng ngày trở lên phổ biển. Joe Gallick, phó chủ tịch cấp cao về kinh doanh của Penske Logistics ghi nhận rằng “ chính sự phức tạp của chuỗi cung ứng ngày càng vượt quá khả năng một 3PL có thể đảm đương. Nhất là khi chủ hàng phải xử lý với hàng tá chuỗi cung ứng và hệ thống quản lý khác nhau trên toàn thế giới.”
Một thách thức trong quản lý đa mối quan hệ là việc làm sao hài hòa các thước đo và tiêu chuẩn báo cáo khác nhau. Theo Richard Jordon, phó chủ tịch, Performance Improvement Gourp, Alix Partners quan sát thấy “ mỗi loại quan hệ ấy có các khác nhau để quan lý chuỗi cung ứng, và dĩ nhiên có loại hình báo cáo khác nhau. Do đó một 4PL sẽ giúp chuẩn hóa dữ liệu ấy.”
Một lợi ích quan trọng khác nữa mà theo theo Eric Bond chính là khả năng phân tích, giúp quản lý chuỗi cung ứng trên nền tảng dữ liệu thống nhất và chặt chẽ hơn. Ví dụ, câu hỏi liệu việc giao hàng có thực hiện đến nơi đến chống, an toàn và đúng hạn hay không cũng sẽ được mở rộng đến trung tâm phân phối rằng liệu có ở mức độ tồn kho phù hợp hay không.
Carl Fowler, giám đốc cao cấp của 4PL Solutions cho rằng “tối ưu hóa chuỗi cung ứng không còn chỉ là câu hỏi cách đạt được hiệu suất cao giữa điểm A và B nữa. Mà thay vào đó sẽ là câu hỏi tại sao hàng hóa lại được chuyển giữa A và B”. Việc đào sâu các câu hỏi đại loại như vậy tạo ra một môi trường theo đó chuỗi cung ứng sẽ là vũ khí cạnh tranh sắc bén hơn.
Hãy thêm ví dụ ngành sản xuất đồng hồ. Nguyên vật liệu cho các hãng Citizen, Seiko và Timex là như nhau và chi phí sản xuất chúng cũng như nhau. Do đó họ phải cạnh tranh dựa trên sức mạnh của chuỗi cung ứng-khả năng có được nguyên vật liệu và thành phẩm đến đúng nơi đúng thời điểm. Do 4PL quản lý toàn bộ mạng lưới, nên nó có một vị thế tốt để phát triển các hệ thống đo lường hiệu quả theo tiêu chuẩn trên toàn bộ mạng lưới chuỗi cung ứng. Với hệ thống như thế, chủ hàng có thể nhìn thấy một bức tranh lớn toàn cảnh cũng như chi tiết của từng tuyến, từng nút và từng cơ sở.
Làm việc với các 4PL hàng đầu cũng giúp chủ hàng tiếp cận với các best practice và khuyến khích được sự đổi mới trong chuỗi cung ứng.
Bởi vì các 4PL làm việc với nhiều loại doanh nghiệp , nên họ nhanh chóng định vị được cách tiếp cận phù hợp nhất với các vấn đề và triển khai các best practice tốt nhất cho khách hàng.
Một ví dụ về cách 4PL giúp thúc đẩy sự hiệu năng (efficiency), là trường hợp sử dụng dịch vụ giao nhận vận tải. Điều này sẽ liên quan đến trọng lượng quy định và trọng lượng thực tế, do đó mục tiêu là làm sao tối thiểu hóa sự khác biệt này và từ đó sẽ có chi phí theo đơn vị trong lượng tốt hơn. Một 4PL tốt sẽ tiến hành phân tích không chỉ vấn đề vận tải mà họ còn đào sâu cả vào phương diện cấu trúc bao bì và đóng gói cũng như cấu trúc sản phẩm để tối ưu hóa chi phí vận chuyển.
Thay đổi cấu trúc mạng lưới chuỗi cung ứng cũng là cách mà 4PL thường thực hiện. Charlie Covert, phó chủ tịch giải pháp toàn cầu của UPS cho rằng tối ưu hóa mạng lưới chuỗi cung ứng bao gồm tối ưu hóa các địa điểm trung tâm phân phối, kho hàng, trạm trung truyển và nút vận tải. Ông cho rằng “dù đó chỉ là cách tiết kiệm có một lần nhưng nó rấ quan trọng.” Ngoài ra việc xem xét phương thức vận tải và số lần vận chuyển cũng là cách mà 4PL thực hiện. Kinh tế biến động đòi hỏi phương thức vận chuyển cần linh hoạt hơn.
Quyết định hợp tác với một 4PL được Fowler ví von nó giống như quyết định “sản xuất hay mua ngoài” vậy. Theo Giáo sư John Langley, Học Viện Công Nghệ Georgia thì “về cơ bản, những gì thực hiện được bởi một 4PL cũng có thể thực hiện được bởi chính nội bộ công ty. Nhưng câu hỏi đặt ra là liệu cái nào tốt hơn cái nào. Và nhiều trường hợp 4PL đem lại nhiều lợi ích và hiệu năng hơn”. Cụ thể bao gồm kinh nghiệm về logistics và quản lý đối tác, hiệu quả trên vốn đầu tư, lợi thế nhờ quy mô và khả năng thích nghi nhanh chóng với những biến đổi của chuỗi cung ứng.
Lợi ích cũng được lan tỏa sang những 3PL cộng tác với 4PL, mà theo Giáo Sư Langley “Khi làm việc với một công ty lớn sẽ giúp các doanh nghiệp vừa và nhỏ tăng quy mô kinh doanh thông qua việc có thêm cơ hội kinh doanh từ các khách hàng khác cũng như bộ phận khác.
Mối quan hệ đối tác chiến lược được hình thành dưới sự quản lý chung của 4PL đồng nghĩa với “chúng ta có chung cơ hội để làm tốt những gì ta có thế mạnh.”
Nhưng điều ấy không có nghĩa là ta chỉ cần thuê một 4PL và chờ đợi kết quả xuất sắc. Thay vào đó ta cần tập trung vào thiết lập 4PL hướng đến sự thành công. Trong đó, cần lưu ý tới việc đảm bảo các 3PL hiểu được các yêu cầu khi làm việc với một 4PL được chỉ định, chứ không phải là việc chỉ chạy lòng vòng xung quanh 4PL.
Và trên thực tế cũng có nhiều bất lợi khi thuê 4PL, mà theo Kushmaul “khi chúng ta thuê ngoài, đồng nghĩa với sự kiểm soát sẽ giảm đi. Do đó, rất cần phải phối hợp chặt chẽ với 4PL để đảm bảo rằng bạn có được thông tin rõ ràng chi tiết đầy đủ cũng như phù hợp với công ty. Nhất là phương diện văn hóa, điều mà không dễ để hòa hợp.
Theo giáo sư Langley thì chỉ có một số ít nhà quản trị chuỗi cung ứng hiểu được và cam kết sử dụng 4PL. Nghĩa là vẫn còn khoảng cách về mặt nhận thức của số đông công ty còn lại về giá trị mà 4PL có thể đem lại. 4PL trong chừng mực nào đó cũng giống 3PL khoảng 15 năm về trước. “Thị trường vẫn đang cố gắng định hình cách thức hiểu và sử dụng chúng.”
Kurt Bình tổng hợp từ World Trade Magazine, SCMR,..
|
Hộp: 4PL là ai? Mặc dù thị trường thì vẫn còn thấy rối tung khi xác định được ai là ai trong những nhà cung cấp dịch vụ, song các nhà cung cấp dịch vụ thì đều thống nhất rằng sự khác biệt cốt lõi giữa 4PL và 3PL chính là việc 4PL không sở hữu tài sản trong 3PL thì có (ví dụ như xe cộ, kho bãi..). Nhưng thậm chí đấy cũng không phải là sự phác họa dễ dàng nhất bởi lẽ ngày càng nhiều 3PL chuyển hóa sang 4PL. Theo Eric Bond, Chủ tịch Mach 1 Global Serivces thì “một 4PL đúng nghĩa là công ty cung cấp chủ yếu dịch vụ tư vấn chuỗi cung ứng và mua hàng. Nhưng họ cũng không giống với các nhà tư vấn thuần túy ở chỗ họ trực tiếp triển khai và thực hiện những ý tưởng hay đề xuất với khách hàng”. Cũng theo Bond thì có nhiều 3PL thậm chí vẫn là mô hình phi tài sản (non-asset based), cung cấp dịch vụ logistics tích hợp. Nhưng sự cộng tác đúng nghĩa thì lại thiếu tính tin cậy, nếu không muốn nói là bất khả thi. Lý do? Là do họ cũng có nguồn lực của riêng mình để bán, điều ấy khuyến khích họ có xu hướng chọn lựa dịch vụ và mức giá của mình hơn là tổ chức đấu thầu. Câu hỏi đặt ra liệu 4PL có tài sản (asset-based) có thể duy trì được quan điểm trung lập khi lựa chọn giữa tài sản của 3PL hay của chính họ? Điều ấy giải thích tại sao Whirlpool kiên quyết tách biệt giữa 4PL-ở đây là công ty Penske LLP-và bộ phận 3PL của Penske. Một quan ngại khác là đối với một số công ty, khi tự phong mình là 4PL, lại thiếu nguồn lực cũng như kinh nghiệm thực hiện. Do đó những cuộc tranh luận về mô hình 4PL thực sự vẫn còn tiếp diễn trong nhiều năm tới. |
|
Hộp: Làm thế nào Penske Logistics có thể giúp Whirlpool tiết kiệm được 40 triệu USD? Tập đoàn Whirlpool đã chọn Penske Logistics làm 4PL cho mình khoảng 3 năm trước đây và nhận ra rằng Penske đã giúp họ cắt giảm được hơn 40 triệu USD. Chỉ trong vòng vài tháng sau khi ký hợp đồng với Penske Logistics, Whirlpool đã thấy tỷ lệ xếp hàng, giao hàng đúng thời gian tăng lên khoảng 12 -13 phần trăm. Brian Hancok, phó chủ tịch phụ trách chuỗi cung ứng của Whirlpool cho biết “Các khách hàng của chúng tôi đã ngày càng hiểu rõ năng lực của chúng tôi, và do đó chúng tôi tốt hơn nên cho họ biết những gì chúng tôi có thể làm và không thể làm”. Whirlpool đã làm việc với Penske từ trước khi thuê công ty này với tư cách là 3PL. Whirlpool có một hệ thống chuỗi cung ứng phức tạp bao gồm hơn 60 cơ sở sản xuất và nghiên cứu trên khắp thế giới, và đội ngũ bán hàng trực tiệp tại hơn 170 quốc gia. Khi ban quản trị quyết định xây dựng mô hình xoay quanh khách hàng (customer-centric) họ tiến hành phân tích chuỗi cung ứng và so sánh với những best practice trong ngành thì đã nhận ra rằng để phục vụ khách hàng tốt họ cần sử dụng nhiều 3PL. Nhưng để đảm bảo chuỗi cung ứng đồng nhất trên quan điểm của khách hàng Whirlpool quyết định thuê Penske như là 4PL cho mình.
Quyết định này đồng nghĩa với việc Penske phải tách biệt hoàn toàn bộ phận 4PL (Lead Logistics ) ra khỏi Penske 34PL, bao gồm cả phương diện tài chính, CNTT, nguồn nhân lực và cơ sở vật chất. Whirlpool phối hợp chặt chẽ với Penske để quyết định xem loại thông tin nào cần chia sẻ, xây dựng hệ thống quy trình chuẩn. Nhưng Hancok vẫn nhấn mạnh làm việc với 4PL không có nghĩa bạn trao hoàn toàn quyền quản lý 3PL cho họ mà thay vào đó xây dựng niềm tin đi kèm với sự kiểm tra chặt chẽ. |
|
Hộp: 4PL đã có mặt ở Việt Nam chưa? Tuy rằng trên thế giới mô hình 4PL đã xuất hiện khá lâu nhưng điều đó không đồng nghĩa là cũng sẽ phổ biến ở Việt Nam. Theo đánh giá của nhiều chuyên gia trong ngành thì để 4PL xuất hiện ở Việt Nam đòi hỏi nhiều nỗ lực về mặt nhận thức từ phía khách hàng cũng như nỗ lực phát triển của các công ty 3PL, cũng như hạ tầng phù hợp. Tuy nhiên nói thế không có nghĩa là chưa có 4PL ở Việt Nam. Theo ghi nhận của tôi công ty 4PL đầu tiên có mặt ở Việt Nam chính là Kuehne-Nagel Lead Logistics (KNLL). KNLL là một công ty con thuộc tập đoàn Kuehne-Nagel được tách ra độc lập với vai trò như một 4PL. KNLL cũng được thế giới đánh giá là mô hình 4PL sớm nhất trên thế giới với hợp đồng đầu tiên là với tập đoàn Nortel Networks. Năm 2005, cùng với sự gia nhập của Nortel Networks vào thị trường thiết bị viễn thông thông qua hợp đồng cung cấp thiết bị viễn thông CDMA cho HT Mobile thì KNLL cũng chính thức vào Việt Nam nhưng vẫn thông qua đại lý là Vinatrans. Đây là mô hình rất mới ở Việt Nam nên thực sự hoạt động của KNLL không đạt được hiệu quả như mong muốn. Với chỉ hai chuyên gia đóng tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, KNLL đã đóng vai trò như một 4PL giúp Nortel Networks quản lý các 3PL và các nhà thầu tại Việt Nam trong dự án HT Mobile. Nhưng rât tiếc với sự thất bại của mạng CDMA HTMobile cũng đồng nghĩa với việc Nortel rút dần khỏi thị trường Việt Nam, kéo theo sự biến mất công ty KNLL tại Việt Nam. Song nguyên nhân cốt lõi cho sự rút lui của KNLL là văn hóa và nhận thức ở Việt Nam có sự khác biệt với thế giới do đó việc áp dụng nguyên xi mô hình 4PL nước ngoài vào Việt Nam là điều vô cùng khó khăn. Hơn nữa, chưa có khách hàng nào tại Việt Nam sẵn sàng cho việc sử dụng 4PL bởi theo họ điều ấy đồng nghĩa với sự mât kiểm soát, lộ thông tin, và trên cùng họ chưa hoàn toàn hiểu rõ. Hi vọng trong tương lai 4PL sẽ sớm trở thành một xu hướng bởi đó là quy luật của thị trường trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt. |
Related posts brought to you by Yet Another Related Posts Plugin.











Thường thì 4PL tư vấn, quản lý các 3PLs của 1 doanh nghiệp. Giả sử có một cty cung cấp dịch vụ logistics cho nguyên cả một chuỗi (gồm các nhà cung cấp – sản xuất – khách hàng). Tức là cty này sẽ thiết kế, tổ chức, quản lý tất cả các hoạt động logistics, các công ty cung dịch vụ logistics 4PLs, 3PLs có liên quan. Cty này sẽ được gọi là … 5PL (?). Không biếu đây có phải là concept không – nếu mới phải đăng ký bản quyền thôi
Cty 5PL sẽ có một sức mạnh cực lớn, sẽ cực kỳ hữu hiệu trọng việc tận dụng lợi thế nhờ quy mô trong kho bãi, vận tải, mua hàng, IT, quản lý, đào tao … Có thể hình thức này sẽ sớm ra đời ở Việt Nam. Sẽ sớm thôi nếu các đại gia FMCG, Bán Lẻ bắt tay được với nhau.
Leave your response!